تمام پست ها

تصمیم‌های پزشکی، گاه ناخواسته، فراتر از توصیه‌های منابع علمی و منطق دقیق ذهنی، تابع تخمین‌های نادقیق ذهن و احساسات می‌شوند. آنچه به آن گفته می‌شود
Behavioral heuristics
و یکی از مواردی هم که منشأ این تصمیم‌های غیر دقیق است، خطای ذهنی ناشی از عدد سمت چپ است. این که در همه رشته‌ها به آن گفته می‌شود
Left digit bias
این موضوع را در قیمت‌گذاری کالاها زیاد می‌بینیم. که قیمت یک کالای ۴۰۰ هزار تومانی فقط با هزار تومان تخفیف، نوشته‌شود ۳۹۹هزارتومان، و این فرق ۳ و ۴ در عدد سمت چپ، می تواند تأثیر به سزایی در خریده‌شده یا خریده‌نشدن کالا بگذارد
این تأثیر بر تصمیم، در پزشکی هم متاسفانه وجود دارد. اینکه بیماری هفتاد و چند ساله باشد یا هشتاد و چند ساله، در تخمین ریسک جراحی‌ها در ذهن پزشک تأثیر زیادی می‌گذارد
و حالا مطالعه جالبی در مجله پزشکی نیوانگلند آن را اثبات کرد
در یک بازه ۶ ساله دیده شد، در مقایسه، بیمارانی که فقط دو هفته کمتر از ۸۰ سال داشتند و عملا در پرونده ۷۹ ساله بودند، و با تشخیص سکته قلبی بستری بودند و بر اساس آنژیوگرافی کاندیدای جراحی بایپس، نسبت به بیماران با شرایط مشابهشان که فقط دو هفته بیشتر از هشتاد سال داشتند، و عملا سنشان در پرونده ۸۰ سال بود، شانس اینکه توسط پزشک توصیه به جراحی شوند و نهایتا جراحی انجام شود، به صورت معنی دار بیشتر بود. یعنی فقط اختلاف یک ماه در سن، و البته یک ماهی که عدد سمت چپ سن یکی را ۷ و دیگری را ۸ می‌کرد، باعث شد گروهی جراحی شوند و گروهی جراحی نشوند. و در پیگیری هم دیده‌شد که پیامدهای سلامتی این دو گروه متفاوت بود. آنها که جراحی شدند، عاقبت بهتری داشتند. یک ماه پیرتر بودن و البته عدد سمت چپ ۸ را داشتن، ‌باعث محرومیت از جراحی و سرنوشت بدتر.
نمودارهای بسیار جالب این طراحی خلاقانه مطالعه را در صفحات بعدی همین پست می توانید ببینید
این مطالعه، یک بار دیگر نقش بسیار مهم و بدون جایگزین ویزیت به معنی گفتگوی با بیمار، توضیحات بسیار برای او، و مشارکت فعال بیمار در تصمیم‌گیری را نشان می‌دهد
کاری که برای دو سمت مشکل است و نیاز به تمرین و فرهنگ‌سازی و نهادینه شدن دارد